PUB Magazine nr 10/2010
Nieuwe communicatietaal in wording
In de media werd onlangs aangekondigd dat Rupert Murdoch van plan is om een nieuwe digitale krant uit te brengen voor jongeren die op tablets genre iPad zal verdeeld worden. Meteen wordt er druk gespeculeerd en gegist naar de slaagkansen van zo’n project waarbij de bedenking wordt gemaakt dat jongeren sowieso geen kranten lezen en dat de iPad vooralsnog geen massaproduct is en dus ook geen drager kan zijn van een massamedium zoals een dagblad. Ook al vind ik dat het geen zin heeft om commentaar te geven op Murdochs plannen aangezien niemand weet wat die precies omvatten, lijkt het mij toch interessant om even stil te staan bij de recente ontwikkelingen in het medialandschap.
De komst van de iPad heeft bij de Belgische media-eigenaars alvast een stormloop ontketend die meer te maken had met een PR-stunt dan met een doordachte businessstrategie. Nog voor de iPad officieel bij ons te koop was, kondigden tal van kranten en tijdschriften aan dat ze een specifieke toepassing hadden ontwikkeld. Bij nader inzien omvatten de meeste van die applicaties niets meer dan in de papieren versie. De Standaard biedt gewoon de krant aan met dezelfde inhoud en dezelfde opmaak. Knack doet het nog slechter: het gaat om ingescande pdf’s van het magazine. En VTM geeft er gratis zijn nieuwsitems weg, wat natuurlijk handig is voor wie geen zin heeft om tv te kijken maar toch het gefilmde nieuws wil meepikken.
Maar waar zit de meerwaarde? Alle geciteerde media maken een zware fout door hun bestaande product onveranderd op een andere drager aan te bieden. Zoals Peter Claes in het PUB Panel op pagina 7 aanstipt, is het net zoals bij het begin van de film toen er gewoon toneelstukken voor de camera werden opgevoerd. Pas toen de filmtaal echt begrepen en toegepast werd, kende het medium succes. Wie dat niet inziet, verspeelt meteen de kans om echt vernieuwend uit de hoek te komen. Want de iPad is veel meer dan een nieuw leesscherm voor kranten. Er moet een nieuwe manier van communiceren ontwikkeld worden waarbij tekst, beeld, film, audio en vooral inspraak van de lezer-kijker-luisteraar geïntegreerd moeten worden.
De meeste uitgevers klagen erover dat de online versie van hun krant of magazine te weinig opbrengt in verhouding tot de kosten. Volgens mij is dat om net dezelfde reden. Sommigen zeggen dat dagbladen geen kans maken op de iPad in tegenstelling tot tijdschriften. Ook dat is flauwekul. Zolang je niet iets aanbiedt dat specifiek inspeelt op de digitale – en dus instant reactieve – mogelijkheden van deze nieuwe communicatietool, met andere woorden zolang je die taal niet hebt geleerd, zal je er geen succes mee boeken. Niet bij de jongeren en niet bij de ouderen.
Ik betwijfel het sterk of Murdoch zo dom is om dezelfde fout te maken. Allicht wordt zijn initiatief iets nieuw dat nog een naam moet krijgen. Iets dat zeker geen krant meer kan genoemd worden. Hoe dan wel, moet de (zeer nabije) toekomst uitwijzen.
Mark Anthierens
Nederlandstalig hoofdredacteur.